Πως θα επηρεάσει την Ελλάδα μια ενδεχόμενη καταψήφιση της συμφωνίας των Πρεσπών στο δημοψήφισμα της Κυριακής

Στο δημοψήφισμα της 30ης Σεπτεμβρίου, η ΠΓΔΜ καλείται να προλειάνει το έδαφος για την ολοκλήρωση της συμφωνίας των Πρεσπών. Ποιες θα είναι οι οικονομικές επιπτώσεις μιας τέτοιας εξέλιξης. Τι θα συμβεί σε περίπτωση ναυαγίου. Και γιατί Αθήνα και Σκόπια, σε οικονομικό επίπεδο, δεν φαίνεται να περιμένουν πολλά από την επίλυση της χρόνιας διαφωνίας.

Οι οικονομικές σχέσεις μεταξύ Ελλάδας και ΠΓΔΜ δεν περιμένουν τη συμφωνία των Πρεσπών προκειμένου να «ανθίσουν». Αυτό, άλλωστε, πιστοποιείται και από τους καθ’ ύλιν αρμόδιους, στους οποίους απευθύνθηκε το Sputnik, εν όψει του δημοψηφίσματος της Κυριακής που θα καθορίσει εν πολλοίς τη μοίρα της πρόσφατης συμφωνίας μεταξύ του Αλέξη Τσίπρα και του Ζόραν Ζάεφ.

Ενδεικτικά, ο Σταύρος Μαυρουδέας, καθηγητής Πολιτικής Οικονομίας του Πανεπιστημίου Μακεδονίας, παραδέχεται ότι «οι οικονομικές σχέσεις, ακριβώς επειδή είναι ήδη εξαιρετικά αναπτυγμένες, μόνο περιορισμένα μπορούν να επηρεαστούν από ενδεχόμενη επικύρωση της συμφωνίας των Πρεσπών».

«Οι οικονομικές σχέσεις είναι ιδιαίτερα στενές, καθώς ήδη μεγάλες ελληνικές εταιρείες δραστηριοποιούνται στην ΠΓΔΜ, μαζί με περισσότερες από 200 μικρότερες επιχειρήσεις, ελληνικών συμφερόντων» υπερθεματίζει, από την πλευρά του, ο Λευτέρης Τσουλφίδης, διευθυντής του εργαστηρίου Οικονομικής και Κοινωνικής Έρευνας και καθηγητής του Πανεπιστημίου Μακεδονίας.

Η επενδυτική έκρηξη

Οι διμερείς οικονομικές σχέσεις, μετά τα «ψυχρά» χρόνια των πρώτων ετών ίδρυσης του γειτονικού κράτους, εισήλθαν σε μία περίοδο σταθερής ανάπτυξης και ευρωστίας. Είναι χαρακτηριστικό, ότι από το 1995 και μετέπειτα, εκδηλώθηκε μια έντονη ελληνική επενδυτική δραστηριότητα στην οικονομία της ΠΓΔΜ.

Σήμερα, η Ελλάδα συγκαταλέγεται ανάμεσα στις πέντε πρώτες χώρες προέλευσης Άμεσων Ξένων Επενδύσεων στη γειτονική χώρα, με ισχυρή παρουσία σε μία σειρά κλάδων, όπως τα πετρελαιοειδή, η μεταποίηση, οι εξορύξεις, το λιανεμπόριο και οι κατασκευές.

Συνολικά, τα ελληνικά κεφάλαια που βρίσκονται στην ΠΓΔΜ υπερβαίνουν το 1 δισεκατομμύριο ευρώ, δημιουργώντας πάνω από 25.000 θέσεις εργασίας και παρέχοντας ισχυρή ώθηση στην κατά τ’ άλλα αδύναμη και ασθενική οικονομία της βαλκανικής χώρας.


Υπερ-τριπλάσιες οι εξαγωγές από τις εισαγωγές

Εξαιρετικά αναπτυγμένες είναι παράλληλα, και οι εμπορικές σχέσεις, όπως παρατηρεί εύστοχα ο κ. Μαυρουδέας. Η Ελλάδα, κατά τη διάρκεια του 2017, ήταν ο τρίτος μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της ΠΓΔΜ, μετά τη Γερμανία και το Ηνωμένο Βασίλειο.

Ενδεικτικά, το προηγούμενο έτος, ο όγκος του διμερούς εμπορίου παρουσίασε αύξηση της τάξης του 22% και εκτινάχθηκε στα 726 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων τα 546 εκατ. ευρώ αφορούσαν εξαγωγές ελληνικών προϊόντων και μόλις τα 180.000 ευρώ συνίσταντο στις εισαγωγές από την ΠΓΔΜ.

Όπως προκύπτει ανερυθρίαστα, το εμπορικό ισοζύγιο είναι σημαντικά πλεονασματικό για τη χώρα μας, καθώς οι εξαγωγές υπερβαίνουν κατά σχεδόν τρεις φορές τις εισαγωγές, παράγοντας πλεόνασμα 366 εκατ. ευρώ. Επίσης, αξίζει να σημειωθεί ότι αρκετές εισαγωγές από την ΠΓΔΜ προέρχονται από εταιρείες… ελληνικών συμφερόντων.
Στα… πόδια της Χαλκιδικής οι Σκοπιανοί

Παρά τις τεταμένες σχέσεις και τον μόνιμο «βραχνά» του ονόματος, η Ελλάδα συνιστά ήδη τον νούμερο «1» τουριστικό προορισμό των πολιτών της ΠΓΔΜ. Οι Σκοπιανοί, όπως αποτυπώνεται στα επίσημα στοιχεία της γειτονικής χώρας, έχουν ως κύρια κατεύθυνση το πρώτο και το δεύτερο «πόδι» της Χαλκιδικής.

Αγνοώντας στη συναλλαγματική ισοτιμία αλλά και την αύξηση στις τιμές των καταλυμάτων, ο αριθμός των διελεύσεων από τις συνοριακές διόδους με την Ελλάδα, διαμορφώθηκε το προηγούμενο έτος σε 1.072.882, παρουσιάζοντας άλμα 10% σε σχέση με το 2016 και 16% σε σχέση με το 2015.

Το παράδειγμα δίνει άλλωστε ο ίδιος ο Ζόραν Ζάεφ, ο οποίος διατηρεί εξοχική κατοικία σε δημοφιλές τουριστικό θέρετρο της βόρειας Ελλάδας, πραγματοποιώντας αρκετά συχνά το δρομολόγιο Σκόπια-Χαλκιδική.


Τι θα συμβεί αν δεν υπάρξει συμφωνία;

Τι θα συμβεί ωστόσο, αν η διαδικασία επικύρωσης της συμφωνίας αντιμετωπίσει αναπάντεχες δυσχέρειες και έρθει ενώπιον διάφορων προσκομμάτων; Σύμφωνα με τους οικονομικούς αναλυτές, η απάντηση είναι… «σχεδόν τίποτα».

«Σχεδόν», γιατί σύμφωνα με τον κ. Τσουλφίδη, «τυχόν μη επικύρωση της συμφωνίας θα λειτουργήσει ως έναν βαθμό περιοριστικά ή και αποτρεπτικά στην περαιτέρω ανάπτυξη των οικονομικών σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών».

«Το οικονομικό κλίμα θα έχει υποστεί βλάβη, καθώς συμφωνίες και επιχειρηματικά σχέδια θα συνάπτονται με βραχυχρόνιο ορίζοντα, λαμβάνοντας υπόψη το εύθραυστο πολιτικό κλίμα» σπεύδει να συμπληρώσει.

Πάντως, ο αναλυτής αποφαίνεται ότι «μια αρνητική απόφαση ασφαλώς και δεν θα αναστείλει την περαιτέρω ανάπτυξη των οικονομικών σχέσεων, οι οποίες διαμορφώθηκαν αυθόρμητα σ’ ένα περιβάλλον κάθε άλλο παρά ενισχυτικό».

Υπερθεματίζοντας, ο κ. Μαυρουδέας διαβεβαιώνει ότι ενδεχόμενο ναυάγιο δεν πρόκειται «να αλλάξει τις διμερείς οικονομικές σχέσεις». Μάλιστα, προχωρώντας ένα βήμα παραπέρα, εκτιμά ότι η μόνη περίπτωση επιδέινωσης των τρεχουσών οικονομικών σχέσεων συνίσταται στην πιθανότητα ένταξης της γειτονικής χώρας στην Ε.Ε.

Σε ένα τέτοιο σενάριο, όπως προειδοποιεί ενδεικτικά, ο ρόλος των δυτικο-ευρωπαϊκών εταιρειών θα ενταθεί και θα γιγαντωθεί, έχοντας ως απόρροια τον περιορισμό του ρόλου της Ελλάδας στην οικονομία της ΠΓΔΜ, συρρικνώνοντας τα κέρδη των ελληνικών επιχειρήσεων.

ΠΗΓΗ:www.iellada.gr